42 - Zima stulecia 78/79

42 - Zima stulecia 78/79

Author: Piotr Borowski December 18, 2018 Duration: 12:03
Dzisiaj będziemy mówić o zimie stulecia. Dzieci lubią zimę. Dorośli też, ale nie wszyscy. Dzieci lubią zabawę na śniegu, sanki, łyżwy, lepienie bałwana itd. Dorośli jednak mają czasami z śniegiem dużo problemów. Np. samochód nie chce zapalić, bo jest zimno. Rura pęknie od mrozu. Trzeba odśnieżyć dom itd.
A jak jest z wami. Czy wy lubicie zimę? A czy wasi rodzice lubią zimę?
Dziś będziemy mówić o zimie stulecia, ale co to znaczy. Ludzie podzielili czas na stulecia, które nazywa się też wiekami. Taki wiek, albo stulecie zaczyna się od roku, który ma zero i jeden na końcu numer, a trwa aż do roku z dwoma zerami na końcu. Np. wiek 20 zaczął się w roku 1901, a skończył w 2000. Teraz żyjemy w wieku 21, który zaczął się w roku 2001, a skończy się w roku 2100.
Gdy więc mówimy o zimie stulecia mamy na myśli najzimniejszą zimę w 20 wieku. Nie możemy powiedzieć jaka jest najzimniejsza zima w 21 wieku, bo on się jeszcze nie skończył.
Tak więc będziemy mówić o zimie stulecia, czyli największej zimie w 20 wieku. A która to była zima? Trudno powiedzieć. Niektórzy mówią, że największa zima, to ta w której jest najzimniej. Inni, że to ta, w której jest najwięcej śniegu. Jeszcze inni mówią tak o najdłuższej zimie.
My dzisiaj skupimy się jednej z takich zim. Była to zima na przełomie 1978 i 79.
Czterdzieści lat temu ja miałem 9 lat i byłem na wczasach w górach. Gdy w telewizji zaczęto mówić o strasznej zimie mama postanowiła, że wrócimy wcześniej. Niestety pociągi nie jeździły i tak utknęliśmy w Krakowie na dwa dni. Dlaczego pociągi wtedy nie jeździły?
Śniegu spadło tak dużo, że pociągi nie mogły go przejechać. Trzeba było najpierw zrobić tunele w śniegu dla pociągów. Wracaliśmy z Krakowa do Bydgoszczy parę dni. A gdy dotarliśmy wreszcie do domu w Bydgoszczy okazało się, że ogrzewanie nie działało.
Jak dużo śniegu wtedy spadło?
Śniegu napadało aż 84 centymetry. Gdy my porównywaliśmy było to do wysokości stołu albo trzy szkolne linijki. Czy to dużo? Czy 84 centymetry do dużo? Dla małych stworzeń tak.
Śniegu było tyle, że nie byłoby widać kota, który by wpadł w zaspę. Ale dlaczego pociągi nie mogły przejechać tyle śniegu? Oprócz śniegu było wtedy jeszcze dużo wiatru. Ten wiatr robił z tego śniegu wielkie góry. Takie góry ze śniegu nazywa się czasem zaspami.
Ale dlaczego dorośli czasami nie lubią śniegu i mrozu? Jednym z powodów jest to, że można się poślizgnąć. Nawet samochód może wpaść w poślizg. A czy wiecie co się może stać z rurami, w których jest woda na mrozie? To samo co się dzieje z butelkami pełnymi wody w zamrażalniku.
Ta zima stulecia miała wpływ na rząd. Wtedy w Polsce rządził Edward Gierek. Obiecywał opiekę rządu. Ale po zimie stulecia w 1978 ludzie przestali mu wierzyć. Drogi były nieodśnieżone, nie było ogrzewania bo węgiel nie dojechał. Okazało się że Gierek nie był dobrym gospodarzem kraju.
Dziś mówiliśmy o zimie stulecia z 1978 roku. Ale w 20 wieku były też inne zimy stulecia.
Dla mnie jednak najzimniejsza była ta z 1978 roku. Minęło od niej 40 lat. Zapytajcie swoich rodziców i dziadków która zima była najzimniejsza dla nich.

Czy zastanawialiście się, jak opowiedzieć dziecku o przeszłości, żeby nie była to lista dat, ale fascynująca opowieść? Historia Polski dla dzieci to właśnie taka próba. Piotr Borowski prowadzi ten edukacyjny podcast w sposób, który angażuje najmłodszych słuchaczy, traktując ich poważnie jako współtwórców narracji. To nie jest suchy wykład, ale wspólne odkrywanie-stąd podtytuł „dla dzieci i według dzieci”. W każdym odcinku słychać autentyczne zainteresowanie tematem, a opowieści o królach, bitwach, wynalazkach czy codziennym życiu naszych przodków są snute z myślą o dziecięcej wyobraźni i ciekawości. Dzięki temu podcast staje się punktem wyjścia do rodzinnych rozmów, a czasem nawet do dalszych poszukiwań. Piotr Borowski nie tylko przekazuje wiedzę, ale też pokazuje, że historia jest żywa i pełna niespodzianek, które można odkrywać razem. To propozycja dla rodziców i nauczycieli szukających mądrej, a jednocześnie przystępnej formy na pierwsze spotkania z dziejami Polski. Słuchając tego podcastu, usłyszycie konkretne historie, anegdoty i pytania, które pomagają zrozumieć szerszy kontekst wydarzeń. Całość utrzymana jest w przyjaznej, naturalnej atmosferze, która zachęca do regularnego zaglądania do świata przeszłości.
Author: Language: Polish Episodes: 100

Historia Polski dla dzieci
Podcast Episodes
72 - Irena Sendlerowa [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 15:30
Dzisiaj będziemy mówić o bardzo odważnej kobiecie, która uratowała tysiące dzieci. Będziemy mówić o czasach II wojny światowej, czyli okresie od 1939 roku do 1945. Polska się bardzo zmieniła podczas tych 6 lat wojny. Np.…
71 - Bismarck kontra Piorun [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 10:59
26 maja 1941 roku do olbrzymiego niemieckiego statku podpłynął malutki polski stateczek. Ten olbrzym dwa dni wcześniej pokonał dwa największe brytyjskie statki. Jednego zatopił, a drugi musiał uciekać. Teraz atakuje go m…
70 - Literatura polska [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 9:46
W poprzednim odcinku mówiliśmy o przygodach pewnej łacińskiej książki. Bywa ona nazywana Kodeksem Gertrudy. Gertruda była córką Mieszka II i Rychezy oraz siostrą Kazimierza Odnowiciela. Gdy wyszła za mąż dostała od matki…
69 - Łacina [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 10:55
Jakiego języka używał Mieszko I i Bolesław Chrobry? W jakim języku spisywano wtedy wszystkie dokumenty?Czy słyszeliście kiedyś o starożytnym cesarstwie rzymskim. Było to ogromne państwo rządzące połową Europy oraz kawałk…
68 - Dywizjon 303 część 2 [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 15:09
W poprzednim odcinku mówiliśmy o tym, że we wrześniu 1939 roku Polscy lotnicy dostali rozkaz wycofania się do Rumunii, gdzie miały na nich czekać samoloty od Anglików i Francuzów. Na tych samolotach mieli wrócić do Polsk…
67 - Dywizjon 303 część 1 [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 15:19
W odcinku 66 mówiłem o amerykańskich lotnikach, którzy chcieli okazać wdzięczność za pomoc Polaków podczas wojny o niepodległość Stanów Zjednoczonych. Ponieważ w Ameryce walczyli Kościuszko i Pułaski to ci Amerykanie w P…
66 - Za naszą i waszą wolność [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 8:26
Powstanie listopadowe było skierowane przeciwko carskiej Rosji. Polacy zbuntowali się i walczyli o swoją niepodległość. Czy jednak wszyscy Rosjanie byli źli? Rosjanie też buntowali się przeciwko tyranii swojego cara. Gdy…
65 - Ostrów Tumski w Poznaniu [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 9:50
Czym jest Ostrów Tumski? Słowo “ostrów” oznacza wyspę na rzece. Z kolei słowo “tum” oznacza katedrę. Pochodzi to od niemieckiego słowa “dom”. Po niemiecku na katedrę mówi się właśnie “dom”. Tak więc “Ostrów Tumski” można…
64 - Bitwa pod Grunwaldem 2 [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 10:18
Dlaczego doszło do bitwy pod Grunwaldem?Jak pewnie pamiętacie Polska i Litwa stały się jakby jednym krajem. Krzyżacy mieli konflikt z Litwą i chcieli, aby Polacy się nie wtrącali. Ale przecież Polacy połączyli się z Litw…
63 - Bitwa pod Grunwaldem 1 [not-audio_url] [/not-audio_url]

Duration: 9:24
W poprzednim odcinku mówiliśmy o Zawiszy Czarnym. Najsłynniejszym polskim rycerzu. Brał on udział w jednej z największych bitew średniowiecza - w bitwie pod Grunwaldem.Bitwa pod Grunwaldem rozegrała się 15 lipca 1410 rok…